Anthropic birjaya çıxmağa hazırlaşır: Şirkətin dəyəri 1,4 trilyon dollara çata bilər
Süni intellekt texnologiyalarının gündəlik həyatımızı və iş dünyasını köklü şəkildə dəyişdirdiyi, qlobal maliyyə bazarlarında isə yeni bir dövrün başlanğıcını qoyduğu bir vaxtda bu sahənin aparıcı oyunçularından biri olan “Anthropic” tarixi addım atmağa hazırlaşır. Məşhur “Claude” çat-botunun yaradıcısı olan texnologiya şirkəti səhmlərini birjada satışa çıxararaq (IPO) ümumi bazar dəyərini təxminən 1,4 trilyon dollara çatdırmağı hədəfləyir. Ötən ilin iyununda “SpaceX” şirkətinin imza atdığı nəhəng birja uğurundan sonra dünya investorlarının diqqəti bu dəfə “Anthropic”ə yönəlib. Qlobal iqtisadiyyatda faiz dərəcələrinin yüksək səviyyədə qaldığı, geosiyasi gərginliklərin artdığı və investorların riskli aktivlərə münasibətinin daha ehtiyatlı olduğu bir şəraitdə bu addım “Wall Street”in süni intellekt bumuna inamının mühüm sınağı kimi qiymətləndirilir.
Rəqəmlər nə deyir: Rekord maliyyələşmə planı
Hazırlanmış prospekt sənədlərinə əsasən, şirkət və onun mövcud investorları ilkin kütləvi təklif (IPO) çərçivəsində hər biri maksimum 78 dollar qiymətində olmaqla, 825 milyon səhm satmağı planlaşdırır. Bu satışdan ümumilikdə 64,4 milyard dollar vəsaitin cəlb edilməsi nəzərdə tutulur.
Lakin maliyyələşmə planı bununla məhdudlaşmır. “Microsoft”, “TSMC”, “Broadcom” və “Micron Technology” kimi qlobal texnologiya nəhənglərinin dəstəyi, eləcə də digər strateji investorlarla həyata keçiriləcək özəl tərəfdaşlıq sazişləri hesabına cəlb ediləcək ümumi kapitalın 90,4 milyard dollara çatacağı gözlənilir. Şirkətin bəzi idarə heyəti üzvləri və tərəfdaş qurumları da təklif çərçivəsində 303 milyon dollara qədər dəyərində səhm almaq niyyətlərini açıqlayıblar. Birja əməliyyatları başa çatdıqdan sonra “Anthropic”in səhmlərinin Nasdaq birjasında “ANT” tickeri ilə ticarətə çıxarılması nəzərdə tutulur.
“OpenAI”dən ayrılan yol və bazar rəqabəti
“Anthropic”in hekayəsi təkcə maliyyə göstəriciləri ilə deyil, həm də maraqlı korporativ keçmişi ilə diqqət çəkir. Şirkət 2021-ci ildə baş direktor Dario Amodeinin rəhbərliyi altında “OpenAI”dən ayrılan bir qrup aparıcı tədqiqatçı tərəfindən təsis edilib. Ayrılığın əsas səbəbi süni intellektin idarə olunması, inkişaf istiqamətləri və təhlükəsizlik standartları ilə bağlı yaranan fikir ayrılıqları olub.
Bu gün “Anthropic” keçmiş tərəfdaşı və əsas rəqibi “OpenAI” ilə bazar payı uğrunda ciddi rəqabət aparır. Şirkətin əsas məhsulu olan “Claude” modelləri xüsusilə səhiyyə, maliyyə və hüquq xidmətləri kimi yüksək dəqiqlik tələb edən sahələrdə getdikcə daha geniş tətbiq olunur. Bu sahələrdə ixtisaslaşmış həllər şirkətin gəlirlərinin sürətlə artmasına şərait yaradır. Oktyabrın sonuna olan göstəricilərə əsasən, “Anthropic”in illik gəlir tempi 81 milyard dollara yüksəlib. Bu, cəmi bir ay ərzində 10 milyard dollarlıq artım deməkdir.
Gələcəyə baxış, nəhəng xərclər və risklər
“Anthropic” öz bəyanatlarında bəşəriyyət üçün “möcüzələr erasını açmaq” vizyonundan bəhs etsə də, süni intellekt texnologiyalarının yarada biləcəyi ekzistensial təhlükələri və təhlükəsizlik risklərini də diqqətdən kənarda qoymur. Şirkət nəzarət mexanizmlərindən kənara çıxa biləcək süni intellekt agentləri, eləcə də hakerlərin bu texnologiyalardan zərərli məqsədlərlə istifadə etməsi ehtimalı barədə xəbərdarlıq edir.
Digər tərəfdən, sürətli inkişaf və böyümə tempi şirkət qarşısında böyük infrastruktur xərcləri də yaradır. “Amazon” və “Alphabet” (Google) kimi texnologiya nəhəngləri ilə əməkdaşlıq çərçivəsində gələcək hesablama gücünü təmin etmək üçün təxminən 900 milyard dollarlıq öhdəliyin mövcud olduğu bildirilir.
Analitiklərin fikrincə, investorlar artıq yalnız şirkətin gəlirlərinin artım tempinə deyil, həm də bu miqyasda investisiyaların və maliyyə öhdəliklərinin gələcəkdə nə dərəcədə səmərə verəcəyinə diqqət yetirirlər. Beləliklə, “Anthropic”in birjaya çıxışı təkcə şirkətin deyil, bütövlükdə süni intellekt sənayesinin gələcək inkişaf perspektivləri baxımından da mühüm sınaq olacaq.
Ayşə Cəfərova
