Antibiotiklərə davamlı bakteriyalar qlobal səhiyyə üçün təhlükə yaradır

Antibiotiklərə davamlı infeksiyaların yayılması dünyada səhiyyə sistemləri üçün ciddi problemə çevrilir. Alimlər bu təhlükənin qarşısını almaq üçün yeni dərmanlarla yanaşı, peyvəndlərin, erkən diaqnostikanın və profilaktik tədbirlərin əhəmiyyətini araşdırırlar.

Keniyada aparılan tədqiqatlar bu problemin konkret nümunələrindən biri olan Şigella bakteriyasının yayılmasına yönəlib. Keniya Tibbi Tədqiqatlar İnstitutunun alimi Kelvin Kering və komandası xəstələrdən, eləcə də ətraf mühitdən nümunələr toplayaraq bakteriyanın ailələr və icmalar arasında necə yayıldığını araşdırır. Məqsəd yoluxmanın səbəblərini və müalicədəki boşluqları müəyyənləşdirərək daha effektiv diaqnostika və gələcək peyvəndlərin hazırlanmasına töhfə verməkdir. Məqalədə bildirilir ki, antimikrob dərmanlara davamlılıq hər il təxminən 5 milyon ölümlə əlaqələndirilir. Mövcud tendensiya davam edərsə, 2050-ci ilədək bu göstəricinin ildə 10 milyona çata biləcəyi proqnozlaşdırılır. Antibiotiklərin həddindən artıq istifadəsi, keyfiyyətsiz dərmanlar, sanitariya problemləri və diaqnostik imkanların məhdudluğu bu təhlükəni artıran əsas amillər sırasındadır. Bu səbəbdən alimlər infeksiyaların qarşısının alınmasını, peyvəndlərin hazırlanmasını və antibiotiklərdən düzgün istifadəni vacib hesab edirlər. Araşdırmada həmçinin GSK şirkətinin yeni dərman və peyvənd layihələri, eləcə də aşağı və orta gəlirli ölkələrdə istehsal imkanlarının genişləndirilməsi istiqamətində əməkdaşlıqları diqqətə çatdırılır. Qlobal Antibiotik Tədqiqat və İnkişaf Tərəfdaşlığı (GARDP) isə yeni antibiotiklərin hazırlanması və onların aztəminatlı ölkələrdə əlçatan olması üçün maliyyə və tərəfdaşlıq mexanizmlərindən istifadə edir. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, yerli elmi araşdırmalar, beynəlxalq əməkdaşlıq və profilaktik tədbirlər antibiotiklərə davamlılığın artmasının qarşısını almaqda mühüm rol oynaya bilər.

Mənbə: BBC

Güllüzar Nəbili