Çin və Rusiyanı bir arada saxlayan nədir?

Rusiya Prezidenti Vladimir Putin bu həftə Pekinə səfər edir. Səfər Çinlə Rusiya arasında imzalanan “Yaxşı Qonşuluq, Dostluq və Əməkdaşlıq Müqaviləsinin” 25 illiyinə təsadüf edir. İki ölkə son illərdə münasibətlərini “sərhədsiz dostluq” kimi təqdim etsə də, ekspertlər bu tərəfdaşlığın əsasən Çinin şərtləri ilə formalaşdığını bildirirlər.

Karnegi Rusiya Avrasiya Mərkəzinin direktoru Aleksandr Qabuevin sözlərinə görə, Rusiya artıq böyük ölçüdə Çinin təsir dairəsinə daxil olub və münasibətlərdə əsas qaydaları Pekin müəyyən edir.

Çin hazırda Rusiyanın ən böyük ticarət tərəfdaşıdır. Qərb sanksiyalarından sonra Moskva iqtisadiyyat, texnologiya və sənaye sahələrində Pekindən daha çox asılı vəziyyətə düşüb. Xüsusilə Ukrayna müharibəsindən sonra Rusiyanın hərbi və texnoloji sektorunda Çin komponentlərinin rolu artıb. “Bloomberg”in məlumatına görə, Rusiyanın sanksiyalara məruz qalan texnologiyalarının 90 faizdən çoxu Çindən idxal olunur.

Bununla belə, Moskva bu balanssızlığın risklərini anlayır. Rusiya Beynəlxalq Əlaqələr Şurasının rəhbəri Dmitri Trenin bildirib ki, ölkə heç vaxt başqa dövlətin “peyk dövlətinə” çevrilmək istəmir və münasibətlərdə bərabərliyin qorunması vacibdir.

Ekspertlər hesab edir ki, Qərblə münasibətlərin gərgin olduğu bir vaxtda Çin Rusiyanın əsas iqtisadi dayağı olaraq qalır və Pekinin dəstəyi azalarsa, bu, Moskvanın xarici siyasətinə ciddi təsir göstərə bilər.
 

BBC News
Nuray Əliyeva