Dünya bazarında qiymətli metalların dəyərində fərqli istiqamətlərdə dəyişiklik qeydə alınıb. Nyu-Yorkun COMEX əmtəə birjasında qızılın bir troya unsiyasının qiyməti 20,84 dollar artaraq 3901,43 dollara çatıb. Gümüşün qiyməti isə 20 sent azalaraq 49,94 dollar olub. Bu dəyişikliklər qiymətli metallara marağı və bazardakı vəziyyəti yenidən gündəmə gətirib.

Mövzu ilə bağlı  "İnformator.az"a açıqlamasında iqtisadçı Akif Nəsirli bildirib ki, qızıl və gümüşün qiymətlərindəki fərqli dəyişikliklər investorların diqqətini qiymətli metallar bazarına yönəldib:

"Qızıl və gümüşün qiymətlərinin fərqli istiqamətdə dəyişməsi bu metalların dünya bazarında fərqli məqsədlər üçün istifadə olunması ilə bağlıdır. Qızıl daha çox pulun dəyərini qorumaq və yatırım etmək üçün seçilir. Gümüş isə həm yatırım vasitəsidir, həm də sənayedə geniş istifadə olunur. Buna görə də dünyada baş verən iqtisadi dəyişikliklər bu iki metalın qiymətinə fərqli təsir göstərir.

Qızılın bahalaşmasının əsas səbəblərindən biri investorların iqtisadi və siyasi risklərdən qorunmaq üçün qızıla üstünlük verməsidir. İnflyasiya ilə bağlı gözləntilər, mərkəzi bankların qızıl ehtiyatlarını artırması, dolların dəyəri və faiz dərəcələri də qızılın qiymətinə təsir edir. Gümüşün qiymətində isə sənayedə ona olan tələbat mühüm rol oynayır. Xüsusilə elektronika, günəş panelləri və digər texnologiya sahələrində gümüşdən istifadə olunması onun qiymətinə təsir göstərə bilər.

Azərbaycanda bu dəyişikliklər ilk növbədə xaricdən gətirilən qızıl və gümüşün alış qiymətlərində hiss oluna bilər. Çünki ölkəmizdə bu metalların qiyməti əsasən dünya bazarındakı qiymətlərdən asılıdır. Qızılın dünya bazarında bahalaşması Azərbaycanda da qızıl məmulatlarının qiymətinin artmasına səbəb ola bilər. Gümüşün ucuzlaşması isə onun qiymətinin aşağı düşməsinə təsir göstərə bilər. Bununla belə, mağazalardakı qiymətlərə yalnız metalın dəyəri təsir etmir. Daşınma, hazırlanma, zərgərlik işi və satıcının əlavə etdiyi məbləğ də qiymətdə rol oynayır. Buna görə dünya bazarında qiymətin düşməsi mağazalarda da eyni səviyyədə ucuzlaşma olacağı demək deyil.

Qızıl və gümüşə pul yatırmaq uzun müddətdə vəsaitin dəyərini qorumaq üçün müəyyən imkanlar yarada bilər. Lakin bu metalların qiyməti hər zaman artmır. Bəzən qısa müddətdə ciddi ucuzlaşma da baş verə bilər. Xüsusilə gümüşün qiyməti sənayedə ona olan tələbatdan daha çox asılıdır. Buna görə də gümüşün qiymətində dəyişikliklər daha çox ola bilər. Qızıl isə əsasən pulun dəyərini qorumaq üçün seçilən vasitə hesab olunur.

Yaxın dövrdə qiymətlərin necə dəyişəcəyi ilə bağlı fərqli fikirlər var. Dolların bahalaşması və faiz dərəcələrinin yüksək qalması qızıl və gümüşün qiymətinin artmasına mane ola bilər. Digər tərəfdən, dünyada siyasi gərginliklərin artması, qiymətlərin ümumi yüksəlməsi və mərkəzi bankların qızıl alması bu metallara tələbatı artıra bilər. WisdomTree analitikləri gümüşün 2027-ci ilin üçüncü rübünə qədər bir unsiyasının 70 dollara yaxınlaşa biləcəyini düşünürlər. Ancaq bu, dəqiq nəticə deyil və qiymətlər dəyişə bilər".

Ekspert qeyd edir ki, qızıl və gümüşə yatırım edərkən tələsməmək və bütün vəsaiti bir metala yönəltməmək vacibdir. Çünki zinət əşyalarının hazırlanma və satış xərcləri onların sonradan daha ucuz qiymətə satılmasına səbəb ola bilər.

Ayan Məmmədzadə